Ngày càng mất vị thế
Mười năm
qua, từ một loài cá bản địa, khai thác tự nhiên, con cá tra đã phát
triển và trở thành sản phẩm chiến lược của Việt Nam. Hiện, cá tra Việt
Nam đã được xuất khẩu đến 142 quốc gia và vùng lãnh thổ với sản lượng
nuôi tăng gấp 50 lần, vượt ngưỡng 1 triệu tấn mỗi năm, giá trị xuất khẩu
tăng gấp 65 lần, đóng góp khoảng 2% GDP của cả nước.
Nhóm sản
phẩm cá tra chiếm một vị trí quan trọng trong chiến lược phát triển thủy
sản cả nước bởi chỉ sử dụng một diện tích rất nhỏ để nuôi (khoảng 6.000
ha mặt nước, bằng 1% diện tích nuôi tôm) nhưng lại có năng lực cạnh
tranh trên thị trường quốc tế, tạo việc làm cho hàng chục vạn công nhân,
nông ngư dân, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, nhất là ở vùng nông
thôn ĐBSCL.
Cho đến
nay, cá tra Việt Nam vẫn là hàng “độc quyền” trên trường quốc tế. Về
nguyên tắc, đáng lẽ hàng độc quyền phải được bán với giá cao và có quyền
quyết định về giá. Song, thực tế lại diễn ra trái ngược khi sản phẩm cá
tra liên tục bị nước ngoài ép giá.
Giải thích
cho nghịch lý này, Bộ Công Thương nhìn nhận, cá tra Việt Nam ngày càng
mất vị thế, tính cạnh tranh trên thị trường thế giới bởi các doanh
nghiệp cạnh tranh nội bộ, bán phá giá, bán hàng kém chất lượng...
Dễ dàng
nhận thấy, từ nhiều năm nay, mối liên kết trong ngành cá tra quá lỏng
lẻo, người nuôi và doanh nghiệp xuất khẩu luôn mâu thuẫn về quyền lợi,
không liên kết được với nhau; thực trạng nuôi cá lâu nay vẫn tự phát,
manh mún, nhỏ lẻ; phát triển quá nóng về diện tích, sản lượng lẫn nhà
máy chế biến, trong khi cơ sở hạ tầng, hệ thống thủy lợi, kỹ thuật,
nguồn vốn, quản lý nhà nước chưa theo kịp...; chiến lược tiếp thị, quảng
bá hình ảnh ra thế giới còn hạn chế… Tất cả như cái vòng luẩn quẩn làm
cho thân phận cá tra cứ mãi bọt bèo.
Chế biến cá tra xuất khẩu
Cạnh tranh sẽ gay gắt
Hiện nay,
ngoài 4 nước trong hạ lưu sông MêKông đã có nghề nuôi cá tra truyền
thống là Thái Lan, Campuchia, Lào và Việt Nam, loài cá này còn được một
số nước khác ở Đông Nam Á như Philippines Indonesia... đẩy mạnh sản xuất
bởi nhìn thấy được những triển vọng kinh tế mà ngành này mang lại.
Chẳng hạn
như tại Philippines, gần đây, Bộ Thương mại và Công nghiệp Philippines
(DTI) đã giao dự án phát triển ngành cá tra quốc gia cho nhóm phát triển
và điều hành nội địa (RODG) với tổng số vốn đầu tư 650 triệu peso (15,8
triệu USD) nhằm mục tiêu đạt doanh thu 945 triệu peso vào năm 2016.
Theo kế
hoạch phát triển ngành cá tra của Philippines, DTI sẽ xây dựng vùng nuôi
cá tra có tổng diện tích 270 ha, sử dụng 2.700 lao động và sản xuất 614
tấn cá tra fillet mỗi tháng.
Còn tại
Indonesia, Tổng vụ trưởng nuôi trồng thủy sản, Bộ Biển và nghề cá
Indonesia (MMAF), Slamet Soebjakto trong chương trình thăm và làm việc
tại quận Tanjung Jabung Timur, Jambi, Indonesia khẳng định, tương tự như
sông Mê Kông, sông Batanghari ở Jambi là khu vực tiềm năng để trở thành
một trong những trung tâm nuôi cá tra lớn nhất ở Indonesia. Tiềm năng
khu vực và nguồn tài nguyên cá tra của Indonesia có thể sánh được với
của Việt Nam. Trên thực tế, nếu Indonesia có thể tận dụng, trao quyền và
sử dụng các tài sản công nghệ sẵn có, sản xuất cá tra của Indonesia có
thể vượt Việt Nam.
Slamet cho
biết thêm, Indonesia có thể trở thành nhà sản xuất cá tra lớn nhất thế
giới. Điều này phù hợp với chính sách của MMAF đã chọn cá tra là một
trong những mặt hàng chủ lực cho công cuộc công nghiệp hóa ngành nuôi
trồng thủy sản. Vì vậy, mặt hàng này sẽ được phát triển hàng năm. Hơn
nữa, Indonesia có tiềm năng nuôi cá tra hơn nhờ sự phong phú của các con
sông, hồ, bể chứa, các ao hồ nhân tạo.
Theo: Báo công thương
Comments[ 0 ]
Post a Comment